dinsdag 25 juni 2019

Verslag van juni: ASS en reizen



Deze avond werd het aantal vrouwen verdeeld over 2 groepen. Sandra begon met de vraag van welke mogelijkheden wij gebruik maken om ons te verplaatsen.
Iedereen maakte wel gebruik van één van de hierna genoemde verplaatsingsmogelijkheden: te voet, te fiets, de auto, de bus, de trein.
We spraken over de voordelen van het lopen of per fiets verplaatsen: je bent altijd buiten, je hoeft nooit te wachten. Sommige vrouwen gaven aan het lopen of fietsen van jongs af aan gedaan te hebben en het zo gewend te zijn.
De voordelen van een auto werden ook besproken en hier werd als reden genoemd: een veilig gevoel, vrijheid van komen en gaan en je kan gemakkelijk spullen meenemen.
Het reizen met openbaar vervoer is voor een aantal vrouwen te druk en men heeft problemen met een onduidelijke berichtgeving ter plaatse. (informatie over uitval van treinen en bussen die veel te laat bekend gemaakt wordt)

Naar aanleiding van de vraag of men problemen heeft met reizen en daarom wel eens thuis blijft, kwamen een paar reacties van vrouwen die in het verleden te maken hebben gehad met ernstige straat/ pleinvrees.
Het ontstaan kwam o.a. door een depressie die iemand hinderde om eruit te gaan en een ander gaf aan in het verleden gehinderd te worden door grote (onbekende) gebouwen.
Enkele vrouwen gaven aan zich wel te laten weerhouden om te gaan reizen met het OV als ze naar een onbekende plek moeten reizen, ze gaan dan liever met de auto.

We gaven elkaar tips om het reizen zo prettig mogelijk te maken. Zoals: voorbereidt op reis gaan door de reistijden en de route van te voren op te zoeken en uit te printen of in je smartphone te zetten.
Van te voren kijken of er werkzaamheden zijn of met je autismecoach van te voren hierover praten en je kan je ook laten ‘prompten’.
Prompten betekent: iemand anders aanzetten dat zij/hij iets gaat doen; een klein duwtje geven. Het kan lastig zijn om de juiste persoon hiervoor te vinden, van wie je het accepteert.
Als je `s avonds nog weg wilt gaan, dan overdag minder actief zijn.
Je grenzen bewaken om niet iets af te spreken als je weet dat je al een andere afspraak op die dag hebt.
Tijdens het reizen zelf, tenminste in de bus of trein, afleiding zoeken, bewust een rustige zitplaats opzoeken of de stiltecoupé in de trein en om hulp vragen als je informatie nodig hebt.
We sloten de avond af met de zin: ‘zet de zwarte bril af en zet een roze bril op’

In juli en augustus is er wegens de zomervakantie géén Autivrouwencafé


Voor de volgende keer, woensdag 4 september, is het thema: ASS en (zelf)stigma

Stigma is vaak een negatief vooroordeel dat leeft bij bepaalde bevolkingsgroepen. Mensen met een ongewoon of afwijkend gedrag die niet in het standaardplaatje passen krijgen een etiket opgeplakt. Terwijl het afwijkende gedrag slechts door een deel van die mensen wordt vertoond. Het is dus eigenlijk discriminatie van mensen met een aandoening.
Als je jezelf hierdoor minderwaardig voelt omdat je de negatieve oordelen toepast op jezelf is dat een vorm van zelfstigma. Hoe ga jij om met het “etiket” autisme?
Als jij hierover wilt praten met andere Autivrouwen dan ben je van harte welkom.

Interessant om in dit kader te lezen: https://autspoken.nl/ik-ben-geen-autist/

zondag 5 mei 2019

Verslag 1 mei: ASS en lichamelijke klachten



Deze avond was het rustig met 9 deelnemers. We hebben met de deelnemers overlegd en voorkeur was om twee groepen te maken.
Na een voorstelrondje heeft Sandra geïnventariseerd welke klachten er bij de deelnemers speelden:

Voedingsintolerantie en ook lactose-intolerantie bij twee vrouwen
Luchtwegallergie bij 3 vrouwen. Een paar hadden vooral vroeger klachten gehad maar waren er overheen gegroeid
Huidallergie zoals eczeem, psoriasis en tweemaal zonneallergie
Darmklachten, vooral spastische darm en darmontstekingen 
Snel ontstekingen zoals bijholtes
Hoog spanningsniveau van de spieren wat ook pijn geeft bij 3 van de 5 vrouwen
Verstoorde melatonine-aanmaak
Spiersamentrekkingen ook tijdens het (in)slapen
Vermoeidheid, Hoofdpijn, nek en schouderklachten werden als stressverschijnselen ook genoemd.

Wat is helpend of helpend geweest?
·        Eigenlijk gaf iedereen aan dat bewegen superbelangrijk is. Liever kort en vaak dan lang en door je grenzen gaan. Ook als je pijn hebt toch een wandelingetje gaan maken. Het geeft je meer energie en de pijn wordt minder. Stilstand is achteruitgang.
·        Voor de hoge spierspanning hadden twee vrouwen goede ervaring met cesartherapie. Ook CBD olie voor het slapen gaan leidt tot een meer ontspannen en betere slaap. Wel gaf iemand aan attent te zijn op een laag bloedsuikergehalte CBD olie lijkt daar effect op te hebben.
·        Voor klachten voorafgaand aan de menstruatie (PMS) gebruikten 2 vrouwen succesvol DHEA een bijnierhormoon. Het maakte hen veel stabieler met minder stemmingswisselingen

Nog wat andere ervaringen:
·        Praten en een activiteit doen werkt bij mij niet ik moet de focus bij het ene of het andere leggen. Doe ik dat niet dan kan ik ongecontroleerde spierbewegingen krijgen.
·        Mijn zelfbewustzijn is sinds mijn diagnose toegenomen. Ik kan nu niet alleen meer voelen maar het ook beter plaatsen. Jezelf begrijpen is dus belangrijk.
·        In het moment leven. Als ik meer focus op waar ik mee bezig ben kan ik meer hebben.

Duidelijk negatieve invloed op alle bovenstaande klachten afhankelijk van wat je zwakke plek is: hormonen zowel met zwangerschap als met de overgang.

Sandra vroeg of iemand ervaring heeft met oxytocine. Dit zou een positief effect hebben op de hersenen van mensen met ASS waardoor je wat minder alert en angstig in het leven staat. Sandra las wat tips van Janneke Robers voor om oxytocineproductie in je lichaam te stimuleren:

Het komt vooral neer op het goed voor jezelf zorgen en in het hier en nu zijn, waardoor je minder bezig bent met dingen die gebeurd zijn of nog gaan gebeuren.
 

Voor de volgende maand, woensdag 5 juni is het thema: ASS en vakantie en reizen.

Reizen doet iedereen wel; in het dagelijkse leven heb je te maken met jezelf verplaatsen naar werk, school of dagbesteding. Dit geeft bij mensen met ASS vaak veel extra prikkels door de hoeveelheid mensen die hetzelfde doen en ook het lawaai van het verkeer. Hoe is dit voor jou, als jij gebruik maakt van het openbaar vervoer? Doe jij iets speciaals om jezelf te beschermen tegen de geluidsoverprikkeling?

Ook kan je bij reizen denken aan vakanties of een dagje ergens naar toe gaan. Zou je erop uit willen? Hoe kun je je het beste voorbereiden? Wat moet je voor jezelf overwinnen om te kunnen gaan?  Hoe gaan anderen hier mee om?
Je bent van harte welkom als je hierover wilt praten met andere autivrouwen.

Interessant om in dit kader te lezen. http://www.mariskamedia.nl/wordpress/met-de-trein-reizen-met-autisme/

N.B.
In de maanden juli en augustus is er géén Autivrouwencafé wegens de zomervakantie.

dinsdag 9 april 2019

Verslag 3 april: ASS en jezelf zijn



Deze avond werden de 18 deelnemers weer verdeeld over 3 groepen.
Sandra begon met de inleiding: vóórdat een vrouw de diagnose ASS krijgt, past zij zich aan en kijkt hoe andere mensen dingen doen of dingen zeggen. Nadat een vrouw de diagnose ASS heeft gekregen zou je meer jezelf kunnen zijn. Is dat werkelijk zo? En hoe ben jij je gaan gedragen?

We begonnen met de vraag: ‘Wanneer ben je wel en wanneer ben je niet jezelf? De aanwezige vrouwen gaven het volgende aan:
·        Kan nu steeds beter grenzen aangeven
·        Weet van zichzelf niet wie ze zelf is; heeft nog steeds de neiging om zichzelf aan te passen aan de ander
·        Als ze alleen is, kan ze zichzelf zijn; bij andere mensen past ze zich toch aan en doet zich beter voor dan dat ze zich voelt
·        Zij wil het gedrag van de ander niet tot de norm maken en hetzelfde gaan doen
·        Jezelf zijn = tevreden zijn met jezelf (geen beperking voelen)
·        Ze zet een masker op wanneer ze haar emoties wil tegenhouden
·        Weet na de diagnose nog steeds niet wie ze zelf is
·        Vindt zichzelf lastig voor de omgeving als ze zichzelf is en past zich daarom vaak aan

Sandra geeft aan dat iedereen in het dagelijkse leven te maken heeft met ‘een rol spelen’. Bijvoorbeeld als partner, als coach, als werknemer, als moeder.
We spraken verder over hoe de vrouwen zich voelden in verschillende situaties. Waar de een vertelde dat zij altijd zichzelf is, bij een feestje, tijdens het zangkoor of thuis alleen, weet de ander niet of ze wèl of niet zichzelf is.
Bij een vrouw die het van zichzelf niet weet gingen we verder in gesprek over dat zij van zichzelf vindt dat het uiten van haar gevoel, als ze overprikkelt is, heel onaardig over kan komen. Betekent dat nu ‘zichzelf zijn’ of is ‘jezelf zijn’ wel hoe je eigenlijk bent: een vredelievend mens die graag aardig doet tegen anderen.

Vervolgens gingen we verder met de vraag: ‘hoe lukt het om meer bij ons zelf te komen’
Deze vraag was wat makkelijker en de reacties waren o.a.: meer ontspanning in plannen, milder zijn tegenover jezelf , beter in balans komen door mindfulness of yoga te doen. Dingen beredeneren. Dingen doen die je fijn vindt, zoals wandelen, puzzelen, fotograferen, een spelletje doen op de PC of dingen van je afschrijven.
Een gesprek voeren met een goede vriendin of goede bekende. Jezelf zijn met oog voor de ander. Meer bewust zijn wat iets met je doet.

Voor de volgende maand, woensdag 1 mei is het thema: ASS en lichamelijke klachten
63% van de mensen met autisme hebben lichamelijke klachten. Bekend zijn voedsel-, luchtweg- of huidallergie, maag darmklachten of een (te) hoog spanningsniveau van de spieren wat na lange tijd lichamelijke klachten geeft.
Herken jij dit en hoe is dit bij jou?
Wat doe jij om het ongemak van klachten te verminderen of te vermijden?
Je bent van harte welkom als je hier met andere autivrouwen over wilt praten.

Interessant om in dit kader te lezen: https://www.okbegeleiding.nl/autisme-darmproblemen/

zondag 10 maart 2019

Verslag van 6 maart: ASS en vriendschappen



Bij een opkomst van 18 vrouwen, hebben we ons opgesplitst in 3 groepen.
Sandra begon met de vraag: ‘vriendschap, hoe kijk jij er tegenaan?’
Bij iedereen kwam naar voren dat vriendschap stress geeft en dat het moeilijk is. Het is ingewikkeld en waar de ene vrouw terughoudend is, is de ander juist te enthousiast. Voor de één is de vraag hoe close kan je zijn in je contact, terwijl iemand anders aangaf dat zij mensen niet echt kan bereiken als zij haar verhaal kwijt wil. Ook teleurgesteld in vriendschappen en daardoor wat eenzaam.
Sommige vrouwen gaven aan bang te zijn om claimend over te komen en er moeite te mee te hebben om een vriendschap te beginnen. De meeste vrouwen hebben in het verleden te maken gehad met teleurstellende vriendschappen. Waar de een aangeeft dat het onderhouden van het contact altijd van haar kant moet komen, zegt een andere vrouw dat ze grenzeloos is.

De volgende vraag was: ‘wat zou jij voor vriendschap willen?’ Hieruit kwamen de volgende reacties:
·       Dicht bij huis; voor een kop thee bij elkaar te kunnen drinken en waar je een emotionele band mee kan opbouwen
·       Heeft nu wel een vriendin en ze is erg gericht op 1 persoon. Deze vriendin heeft zicht op haar autisme en neemt haar zoals ze is. Echter de angst om iemand weer kwijt te raken blijft aanwezig
·       Wil een vriendin dicht bij haar huis zodat ze makkelijker bij elkaar thee kunnen drinken en dat zij zich geliefd of geaccepteerd voelt, dat ze elkaar kunnen inspireren en humor met elkaar kunnen delen
·       Geeft aan dat ze een vriendschap wil met iemand die meer kan dan luisteren naar haar omdat zij veel praat. Zou een vriendin willen met wie ze haar interesses kan delen en wil samen iets doen om een eventuele stilte te vermijden
·       Wil graag een vriendin om samen een activiteit te gaan doen en niet iemand die te veel over zichzelf praat en nauwelijks luistert naar wat zij zegt; de persoon moet in ieder geval geen diepgaande verhalen gaan houden
·       Evenwicht in elkaar: qua tijd samen in elkaar investeren en ze wil graag een doe-vriendschap

Hierna spraken we erover dat ‘een kopje thee drinken bij iemand’ moeilijker is dan een ‘doe-activiteit’.
Een vrouw vroeg zich af ‘hoe of wat je op te stellen’ als er iemand bij haar thuis op bezoek komt en heeft daar veel stress van. Bij binnenkomst begint het al: wat doe je als mensen hun jas uittrekken; neem je de jas aan en hang jij het voor ze aan de kapstok of laat je de mensen in de huiskamer de jas uittrekken omdat de hal te klein is. Wanneer bied je het bezoek drinken aan, laat je ze alleen in de huiskamer zitten als jij in de keuken bezig bent, hoe houd je een gesprek gaande en wanneer bied je voor een 2e keer iets te drinken aan. En zij was ook al bezig met de gedachte ‘wanneer gaan het bezoek weer naar huis?’
Sandra ging hierop in door te zeggen: ‘we keren het om’. Hoe gaat het als jij bij iemand op bezoek komt? Je kan kijken ‘wat’ die gastvrouw doet zodat je misschien kunt zien wat ze verwacht maar doe vooral waar jij je goed bij voelt er zijn hier geen vaste regels voor.
We spraken ook over ‘hoe je een vriendschap aangaat’ en het aandurven om iets af te spreken.

Tot slot eindigden we met de vraag ‘wat neem je mee naar huis, na deze avond?’
Meerdere mensen gaven aan ‘herkenning’ in de verhalen van andere vrouwen.
Nadenken over het verschil van een doe vriendschap en een meer intieme vriendschappen.
Dat vriendschap ingewikkeld is.
En ‘niet steeds in één bepaalde richting kijken maar ook bedenken dat er andere manieren zijn’. 



Voor de volgende maand, woensdag 3 april is het thema: ASS en jezelf zijn

Mensen met autisme hebben de neiging om zich aan te passen aan de (on)geschreven regels van 
neurotypische mens (de mens zonder autisme). Veel vrouwen met autisme maken na het krijgen van de diagnose de keus over hoe ze verder willen gaan; hoe is dat voor jou? Blijf je doorgaan met jezelf aan te passen aan de omgeving of laat je het autisme meer toe in je leven? Hoe kun je meer jezelf zijn, wat is daar voor nodig?

Een interessant artikel om te lezen is: 


maandag 11 februari 2019

Verslag 6 februari: ASS en specifieke talenten



Er werd deze avond weer gewerkt met 2 kleine groepen en Sandra begon met een korte voorstelronde. Hierna stelde zij de vraag: ‘wat is jouw specifieke talent?’
De reacties die gegeven werden, waren o.a.:
·       Taal (schrijven van verhalen en artikelen voor kranten / tijdschriften en redigeren)
·       Handig met de PC, goed in kleine priegelwerkjes en goed in het spelen van muziek
·       In spiegelschrift kunnen schrijven en het vinden van klavertjes 4
·       Nog een keer in spiegelschrift kunnen schrijven, handig met de PC, muziek, fotografie en technische handvaardigheid (o.a. figuurzagen en solderen)
·       Opzetten van 2 autismecafés, schrijven van verslagen en fotografie 
·       Excelspecialist en het geven van wiskundebijles

Er kwam ter sprake dat je een specifiek talent eigenlijk al van jongsaf aan hebt. Dit naar aanleiding van dat één vrouw aangaf dat zij van zichzelf vind dat zij geen specifiek talent heeft. Zij gaf aan dat zij pas op latere leeftijd de hierboven genoemde dingen heeft geleerd. O.a. handig kunnen omgaan op de PC ( foto`s bewerken, website of Blog maken), het kunnen schrijven van beknopte verslagen  en ook de kundigheid in het fotograferen.

Vervolgens kwam ter sprake of wij ervan kunnen genieten, van onze specifieke talenten?
Iemand gaf aan dat het knutselwerk precies moet worden zoals zij het in haar hoofd heeft zitten anders heeft ze er gauw genoeg van.
Perfectionisme kan ook in de weg zitten om er een goed gevoel aan over te houden en om te bepalen wanneer iets ook echt af is. Je moet wel kunnen accepteren dat het niet altijd gaat zoals jij wilt.
Er zijn meerdere mogelijkheden om iets voor elkaar te krijgen; gaat het niet linksom dan gaat het maar rechtsom.
De vrouw die schrijft gaf aan dat het inleveren van een schrijfopdracht vaak gepaard gaat met een deadline en dat maakt het voor haar een stuk makkelijker.
Iemand zei dat de opdrachten die ze op het werk krijgt wel leuk vindt.
Het is de kunst om de lat niet te hoog te leggen en dat je kan omgaan met de prestatiedruk die je jezelf oplegt. Je kan dit beter in de hand houden door te werken met door jezelf opgelegde ‘kaders’.

Op de vraag ‘zou je nog meer met je talent willen doen’, gaf de schrijfster aan de droom te hebben om een boek te willen schrijven. Dit geeft haar tevens een frustrerend gevoel omdat het veel werk / stress oplevert. Zij gaf aan dat ze wordt gehinderd door de gedachte dat er tot nu toe niet veel is gelukt.

We eindigde het themagesprek met de vraag: ‘wat neem je mee van vanavond qua inzicht?
Iemand gaf aan nieuw inzicht te hebben gekregen van een talent bij zichzelf n.a.v. hetgeen wat al pratende met een paar deelnemers naar bovenkwam; het schminken van kinderen.
Een vrouw gaf aan inzicht te hebben gekregen dat je een talent eigenlijk al van jongs af aan in je hebt.
Ook in de thuissituatie voor jezelf  ‘werken met kaders’ en om hulp vragen. Zorgen dat minder prestatiedruk wordt ervaren.


Voor de volgende maand, woensdag 6 maart is het thema: ASS en vriendschappen.

Voor mensen met een ASS is vriendschap misschien wat minder vanzelfsprekend. Toch zijn er genoeg mensen met een ASS die (al langere tijd) een goede vriend(in) of goede vrienden hebben. Wanneer is iemand voor jou een vriend?  Hoe pak je dat aan en wat kan en mag je van een vriendschap verwachten.
Je bent van harte welkom als je hierover met andere autivrouwen wilt praten.


Een interessant artikel om te lezen is: 
http://www.autsider.net/nl/Levenmetautisme/autismevriendschap.html






zondag 13 januari 2019

Verslag van 2 januari ASS en structuur


Verslag van 2 januari: ASS en Structuur

Het thema dat besproken werd was ASS en structuur waarbij vragen werden gesteld als:
‘Leef je erg vanuit een vaste structuur of juist niet?’
‘Heb je problemen op het gebied van structuur vasthouden of loslaten?’
‘Wat helpt je om een fijne mate van structuur te krijgen?’

Sommige vrouwen gaven aan erg vanuit een vaste structuur te leven; één van de vrouwen vertelde dat ze elke dag om 7 uur opstaat en vaste activiteiten heeft. Een andere vrouw vertelde dat ze altijd een goede structuur heeft gehad en dat ze het moeilijk vindt om met onverwachte gebeurtenissen om te gaan.
Andere deelneemsters van het café spraken daarentegen weer over geen of weinig structuur hebben en van chaos in hun dagelijkse leven. Een partner kan daar soms wel in helpen; dan varen ze op de structuur van de ander.
Door het varen op de structuur van een ander kwamen sommige vrouwen pas op volwassen leeftijd erachter dat ze tegen problemen aanlopen op het gebied van structuur. Als kind werd de structuur immers geboden door de ouders.
Sommige vrouwen verdronken uiteindelijk in de chaos op school en later op het werk. Eén vrouw vertelde daarover dat ze nooit een planning maakte voor haar huiswerk; ze was eigenlijk constant met huiswerk bezig waardoor er geen vrije tijd meer over was.
Het tegenovergestelde komt ook voor. Eén deelneemster vertelde dat ze geen baan heeft en moeite heeft om alle lege tijd op te vullen. Soms is ze jaloers op werkende mensen vertelde ze. Sommige vrouwen vertelden dat ze op het werk wel gestructureerd kunnen werken omdat ze dan de prestatiedruk voelen maar dat ze dat in hun privéleven veel moeilijker vinden.

In de groep heerste verschillende gevoelens over structuur, waar de ene vrouw structuur heel prettig vindt, is de andere vrouw er weer allergisch voor. Het idee hierin iets te ‘moeten’ roept bij sommige vrouwen weerstand op. Het riep bij een deelneemster een tweestrijd op; zij vertelde structuur nodig te hebben maar dit wel vervelend te vinden.

Verschillende deelneemsters hebben manieren gevonden waardoor zij beter kunnen omgaan met hun moeilijkheden op het gebied van structuur. Zo is één vrouw een enthousiast gebruiker van haar ‘Bullet journal’. Dit is een leeg boek met puntjes erin waardoor je, als je dat wilt, lijntjes of hokjes kan maken voor schema’s. Zij gebruikt hem onder andere voor het maken van ‘to do lists’ en voor het maken van aantekeningen. Andere vrouwen maken gebruik van ‘Combi Hulp’, dit houdt in dat er iemand eens in de zoveel tijd langs komt om mee te helpen met het huishouden.

Andere dingen die werden genoemd waren: dingen opschrijven in je planning die je energie kosten en die je energie geven, bedenken wat de hoofd- en wat de bijzaken zijn, niet te veel hooi op de vork nemen en niet te perfectionistisch zijn waardoor je bijvoorbeeld in tijdnood komt en je planning daardoor in de war raakt.
Een vrouw maakt gebruik van ‘een tool’ om met onverwachte gebeurtenissen om te gaan. Elke dag heeft ze twee ‘jokers’ vertelde ze. Als ze bijvoorbeeld op haar planning heeft staan om naar het dorp te gaan en iemand komt onverwacht langs dan kan ze daarvoor een ‘joker’ inzetten waardoor ze beter kan afwijken van haar schema.
Bedankt Nikki voor het schrijven van het verslag


Voor de volgende maand, woensdag 6 februari is het thema: ASS en specifieke talenten
Talent is een natuurlijk vermogen om iets goed te doen. Iedereen heeft van nature wel een aangeboren handigheid of geschiktheid voor iets waar je goed in bent. Heb jij door je autisme een specifiek talent waarover je niet ophouden? Waarvoor wordt jouw hulp gevraagd? Wat gaat jou gemakkelijk af? Wat vind je het leukst om te doen? Of zie je je eigen talenten niet? Door erover te praten zul je dingen van elkaar herkennen.  
Je bent van harte welkom als je hierover wilt praten met andere vrouwen met een autistisch brein.

Een interessant artikel om te lezen is:


donderdag 13 december 2018

Verslag van 5 december: ASS en slapen


Verslag van 5 december: ASS en slapen

Er waren 2 gespreksgroepen en de groep waarin ik zat, begon met de vraag: ‘wie wil er beginnen om iets te zeggen over haar slaappatroon?’
Van de 4 vrouwen in deze groep, kwam naar voren dat we allemaal méér dan de gebruikelijke 8 uur nachtrust nodig hebben. Het varieerde van 9 tot 11 uur en soms een nachtrust van 12 uur lang.
We bleken ook moeite te hebben met het inslapen en daarom gebruiken (gebruikte) enkele vrouwen Melatonine of andere middelen, bijv. Aripriprasol of Risperidon. De laatste twee om o.a. prikkels te doen verminderen en ook het piekergedrag wordt verminderd. Bij mensen met autisme kan de melatonineaanmaak van het eigen lichaam verstoord zijn. Er bestaat een aparte test om dit te laten meten. 
Een vast en strak ‘slaapritueel’ werd door een paar vrouwen genoemd als helpend, evenals een dutje doen in de middag.

Vervolgens werd de vraag gesteld ‘hoe wij ons in de ochtend voelen, als we opstaan’.
Een paar vrouwen gaven aan iedere ochtend op een vast tijdstip op te staan en zich daar goed bij te voelen; ze voelen zich dan fitter als dat ze langer in bed blijven liggen als ze al wakker zijn. Een vrouw gaf aan, wel moeite te hebben met het opstaan als ze wakker is. Het bed is dan nog zo lekker warm en ze vindt de overgang niet prettig om de kou te ervaren van haar slaapkamer. (wintertijd) Plus het feit dat ze in bed eerst nog gymoefeningen doet vanwege haar lichamelijke ochtendstijfheid. (Reuma)
Als je een hond hebt, wordt je in ieder geval ook meer gedwongen om op tijd op te staan en een vrouw gaf aan dat haar katten haar dwongen om op tijd op te staan.

De dingen die verder besproken zijn, zijn o.a.:
·       bij een volle maan moeilijker in slaap vallen en je bent hiervoor gevoeliger als je wat labieler bent
·       wisselingen van de seizoenen geeft bij sommige vrouwen slaapproblemen: temperatuursveranderingen geeft onrust en iemand gaf aan dat zij last heeft van het langer licht zijn in de lente en zomer
·       nachtmerries: zorgen ervoor dat iemand haar hele ‘slaapriedel’ weer opnieuw moet doen. Als je angstig bent, kun je meer last hebben van nachtmerries; mede door het verwerken van de prikkels van overdag
·       inslapen gaat moeilijk als iemand `s avonds naar een feestje is geweest of ergens naar toe is geweest (bijvoorbeeld: het Autivrouwencafé)

Tenslotte spraken we nog over tips voor ons slaapgedrag:
·       `S avonds het licht dempen en weinig doen
·       Niet te lang of te laat naar de TV kijken, de computer 2 uur van te voren uit doen en ook de smartphone. (straling van fel schermbeeld)
·       Overdag voldoende bewegen en naar buiten gaan
·       Avondwandeling / de hond uitlaten
·       Zorg voor een rustige slaapkamer; dat er niet te veel spullen in staan, (ook géén TV) frisse temperatuur in de slaapkamer, met open raam slapen en geen planten erin
·       Mindfulness als je malende gedachten hebt
·       Aan een bepaalde kleur denken en dat visualiseren en er in meegaan
·       Niet boos worden als je niet meteen in slaap valt
·       Meteen naar de wc gaan als je drang hebt; het beïnvloedt het slapen en bij uitstel moet je later alsnog je bed uit
·       Speciale thee drinken, zoals: rustgevende thee of avondthee

We eindigden met de woorden: ‘als je overdag te weinig doet dan val je vaak moeilijk in slaap’.

In de andere groep had men over de volgende dingen gesproken:
Bedtijd en Avondritueel
Hoe lang doen over inslapen
Dromen en nachtmerries 
Betekenis van dromen
Wekkers, geluiden en licht dempen ervan 
Behoefte aan duisternis of juist nog wat licht 
Gebruik van maskertje tegen licht, en oordopjes 
Malen en wakker liggen
Mindfulness omgaan met gedachten : labelen of als wolken zien
Hoe sta je op, tijd nodig of meteen 
Medicatie en melatonine

Interessant om in dit kader te lezen:



Voor de volgende maand, woensdag 2 Januari – 2019 is het thema: ASS en structuur

Structuur is erg belangrijk voor mensen met een ASS. Het hebben van een dagstructuur kan houvast bieden en zorgen voor duidelijkheid en overzicht. Als er te weinig structuur in je dagelijkse leven is, kan dit klachten geven. Bijvoorbeeld vermoeidheid, slecht slapen, het gevoel van het overzicht kwijt zijn, allerlei zaken voor je uitschuiven of uitstellen. Structuur kan fijn zijn maar het kan er ook voor zorgen dat je je juist teveel bepaald voelt door die structuur.
Hoe is dit bij jou in het dagelijkse leven, leef je volgens een vaste structuur en vindt je dat prettig? Heb jij iemand nodig om te helpen structuur aan te brengen? Hoe doe je dit op je werk of in je vrije tijd?  Kun je daar nog van af wijken?
Je bent van harte welkom als je hierover met andere Autivrouwen wilt praten.
Nikki en Sandra zijn de gespreksleidsters deze avond, Els is er niet bij.